Zaznacz stronę

W poprzednim tygodniu rozmawiałyśmy o tym, czy jest ADHD. Mówiłaś też, że ważna jest pomoc i terapia. Jak wychowywać dziecko z ADHD?

 

Wychowanie dziecka z ADHD wymaga ogromnych pokładów cierpliwości, konsekwencji i wyrozumiałości. Najważniejsza jest akceptacja dziecka i świadomość, że pewne jego zachowania nie wynikają ze złośliwości czy złego charakteru, ale są objawami ADHD. Jedyną drogą, aby stworzyć trwałą więź z dzieckiem opartą na szacunku, wspierać go i pomóc mu się rozwijać to zaakceptowanie istniejącego stanu rzeczy, unikanie sytuacji konfliktogennych. Inne metody nie działają.

 

Unikanie sytuacji konfliktowych? To znaczy mamy pozwalać dziecku na wszystko?

 

Absolutnie nie. Chodziło mi o to, aby naszym celem nie była walka z dzieckiem, udowadnianie, mu kto ma rację, usztywnianie się i rozmowa z pozycji siły. Dziecko z ADHD musi mieć jasno określone granice, przejrzyste reguły. Zasady ustalamy nie w momencie sytuacji trudnej – bo wtedy mamy skłonność do stosowania zakazów praktycznie na wszystko, odbierania przywilejów. Za chwilę skończy nam się repertuar konsekwencji, zabronimy większości rzeczy, a to do niczego dobrego nie prowadzi. Unikamy „ślepych zaułków”. Zasady ustalamy na spokojnie, mając jasny umysł. Kiedy pojawi się zachowanie trudne, dziecko zna jego konsekwencje.

Ważną rzeczą jest, abyśmy potrafili odróżnić objawy ADHD od zachowań niepożądanych. Za objawy nie możemy karać dziecka!

 

Możesz podać jakiś przykład, aby rodzicom było łatwiej zrozumieć?

 

Dziecko wierci się na krześle – to objaw. Jeśli buja się na krześle mimo, że kilkakrotnie prosimy, aby przestało – to zachowanie niepożądane.

Musimy kilka razy powtórzyć polecenie, aby dziecko je usłyszało i zakodowało – to objaw. Zachowanie niepożądane – na nasze polecenie mówi:” bla, bla, bla” lub prycha.

 

Co robić, abyśmy odnieśli sukces wychowawczy?

 

Jak już mówiłam ważne są jasne reguły. Pozwala to uniknąć wielu niekończących się dyskusji, w których osoby z ADHD są mistrzami. Reguły formułujemy pozytywnie. Pamiętajmy, że obowiązują one wszystkich członków rodziny – także nas!

Ważna jest konsekwencja. Bardzo ważna jest rutyna. Ramy codziennego funkcjonowania, przygotowywanie planu dnia, check listy – to wszystko zdecydowanie może ułatwić codzienność dziecka z ADHD.

Podczas wydawania poleceń złapmy kontakt wzrokowy z dzieckiem, upewnijmy się, ze zrozumiało – polecenie musi być krótkie i jasne, najlepiej bezczasownikowe, dzielone na etapy („Książki do plecaka. Teraz strój na wf. Klucze do kieszonki”).

Nauczmy się ignorować drobne zachowania, unikamy eskalacji agresji. Miejmy też świadomość, że pewne sytuacje typu urodziny, święta, długa podróż, zmiana rutyny są zapalnikami do wywołania wybuchu.

Jak najczęściej nagradzamy dziecko. Nagradzanie daje lepsze efekty niż stosowanie wielu konsekwencji. Chwalmy dziecko – każde dziecko można pochwalić, nawet za drobiazg, a dzieci z ADHD z ich obniżoną samooceną bardzo pochwał potrzebują.

Skupiamy uwagę na tym co dzieci potrafią i doceniamy to.

Postarajmy się zapewnić dziecku aktywność fizyczną. Poszukajmy sportu, który dziecko lubi lub w którym może odnieść sukcesy. Odkryjmy jego hobby i obszar zainteresowań. To poprawi jego motywację i poczucie wartości.

Ograniczamy ilości bodźców. Jeśli odrabiamy z dzieckiem lekcje, to zadbajmy, aby na biurku były tylko potrzebne na ten moment przedmioty. Wyłączmy radio i telewizor. Rozpraszająca może być nawet tablica z plakatami czy okno – dużo się za nim dzieje.

 

Bardzo ważna do osiągnięcia sukcesu wychowawczego i terapeutycznego jest stała współpraca z nauczycielami uczącymi dziecko czy to w przedszkolu czy w szkole.

 

Jaka jest rola nauczyciela? Jak może on wspierać dziecko? Jak postępować z uczniem z ADHD?

 

Dla dzieci z ADHD szkoła jest bardzo stresująca. Aby osiągnąć rezultaty na poziomie innych uczniów, muszą w pracę włożyć dwa razy więcej wysiłku.

Rolą nauczyciela jest stałe zachęcanie dzieci z ADHD, odpowiednia motywacja. Warto nauczyć ich priorytetowania zadań i organizacji pracy.

Ważne jest, aby nauczyciel znał i akceptował ograniczenia ucznia z ADHD, aby wiedział czym jest nadpobudliwość psychoruchowa, odróżniał objawy od zachowań niewłaściwych.

Dziecko z ADHD powinno siedzieć w pierwszej ławce, aby mieć kontakt z nauczycielem, który wtedy ma możliwość kontroli pracy ucznia, łatwiejszego zwracania się do niego prostymi komunikatami, lepszej obserwacji dziecka i szybszego reagowania na spadek koncentracji czy objawy zmęczenia i ruchliwości. W takim momencie można poprosić dziecko o podlanie kwiatków, starcie tablicy. Warto zadbać o to, aby dziecko brało w lekcji aktywny udział.

Aby ułatwić dziecku przyswajanie wiedzy nauczyciel może:

– podzielić zadanie na mniejsze etapy

– tłumaczyć zagadnienia na interesujących materiałach, np. jeśli dziecko pasjonuje się autami, to pozwolić mu liczyć na autach

– zmniejszyć ilość materiału przepisywanego z tablicy

– przypominać o zasadach

– ustalić zasady klasowe i indywidualne

– wydawać tylko jedno polecenie na raz

 

Nie jest łatwo być dzieckiem z ADHD….

 

Dzieci z ADHD potrafią być niezwykle irytujące, pamiętajmy jednak, że większość z nich jest bardzo wrażliwa. Mają mnóstwo wspaniałych cech. Są obdarzone spora energią, potrafią robić wiele rzeczy jednocześnie, są inteligentne, spontaniczne, odważne. Mają wyjątkowe poczucie humoru i ogromną wyobraźnię, dużą ciekawość świata. Cechuje je niekonwencjonalne myślenie. Widzą szczegóły, których reszta osób nie spostrzega. Są szczere i uczciwe.

 

Dzieci z ADHD potrzebują przede wszystkim miłości i zrozumienia. To wspaniali ludzie!

pozdrawiam

Monika Oryl-Misztela